Juridische termen

 

Juridsche term Uitleg
Juridische term Uitleg

Aandeelhouder

Deelnemer in het maatschappelijk kapitaal van een besloten vennootschap of een naamloze vennootschap.

Aandelen

De gedeelten waarin het maatschappelijk kapitaal van een n.v. of b.v. is verdeeld.

Aangifte voor het recht van successie

Aangifte voor de erfbelasting, in te dienen door

verkrijgers krachtens erfrecht binnen 8 maanden na

het overlijden.

Aanvaarden van een nalatenschap (zuiver)

Het volledig accepteren van het erfgenaam zijn (men

wordt aansprakelijk voor de tot de nalatenschap behorende schulden).

Aanvaarding onder het voorrecht van boedelbeschrijving

Zie benificiaire aanvaarding.

Aanverwanten

Aangetrouwden, schoonfamilie.

Ab intestaat erfgenamen

Zie wettelijke erfgenamen.

Adoptie

Het aannemen van een kind als ware het een eigen kind. Een geadopteerd kind heeft dezelfde rechten als eigen kinderen tot wie men in familierechtelijke betrekkingen staat.

Akte

Schriftelijk stuk dat is opgemaakt om tot bewijs te dienen.

Akte van transport

Akte van levering, eigendomsoverdracht.

Algehele volmacht

De bevoegdheid om iemand op ieder rechtsgebied te

vertegenwoordige.

Appartementsrecht

Men is voor een in de splitsingsakte gemelde breuk mede-eigenaar van het gehele gebouw en men heeft het recht een bepaald gedeelte van dat gebouw te bewonen.

Ascendent

Bloedverwant in de rechte, opgaande lij n

(ouders, grootouders, overgrootouders).

b.v.

Rechtspersoonlijkheid bezittende vennootschap met

een in aandelen verdeeld maatschappelijk kapitaal.

De b.v. kent geen toonderaandelen. Aandeelbewijzen

worden niet afgegeven.

Bankhypotheek

In de hypotheekakte wordt geen schuld geconstateerd; tot zekerheid voor de voldoening van wat men uit welken hoofde ook schuldig mocht zijn of worden, wordt het hypotheekrecht gevestigd.

Beheersbeding

Het recht van de hypotheekhouder (= hypotheeknemer) om het onroerend goed in beheer te nemen als de hypotheekgever (= meestal de eigenaar) zijn verplichtingen niet nakomt.

Benificiaire aanvaarding

Aanvaarding onder het voorrecht van boedelbeschrijving, d.w.z. men aanvaardt (zijn aandeel in) de nalatenschap voorzover de schulden de baten niet overtreffen. Is dat wel het geval, dan is men voor het meerdere niet aansprakelijk. Voor benificiaire aanvaarding dient u zich tot uw notaris te wenden.

Beschikkings-bevoegdheid

De bevoegdheid om over een goed te beschikken (te vervreemden, er een hypotheekrecht op te vestigen). Meestal is de eigenaar beschikkingsbevoegd.

Bestuur

De bevoegdheid tot beheer en beschikking.

Bewind

Het beheer van goederen van een meerderjarige, die zelf niet in staat is zijn vermogensrechtelijke belangen waar te nemen.

Bewindvoerder

Iemand die goederen van een ander beheert.

Bloedverwanten

Degenen die dezelfde stamvader of –moeder hebben.

Bloot-eigendom

Eigendom, belast met een recht van erfpacht, opstal of vruchtgebruik ten behoeve van een ander.

Centraal Testamentenregister

Overheidsinstelling waar alle door de notaris opgemaakte

testamenten bekend zijn. De inhoud van die testamenten

is daar echter niet bekend.

Certificering van aandelen

Aandelen in een b.v. of n.v. worden door de aandeel-

houders in eigendom overgedragen aan een Stichting

Administratiekantoor, waardoor die het stemrecht op de

aandelen verkrijgt; deze stichting geeft in ruil aan de ex-

aandeelhouders certificaten van aandeel uit, waarin

de vermogenswaarde van bedoelde aandelen is gelegen.

Codicil

Eigenhandig geschreven, gedagtekend en ondertekend

testament, waarin men lijfgoederen, sieraden, kleding en

inboedelgoederen kan vermaken. Die goederen moeten

wel stuk voor stuk genoemd worden. Ook kan men in

een codicil aanwijzingen geven voor zijn begrafenis of

crematie. Voor 1 januari 2003 kon bij codicil een

executeur-testamentair worden benoemd. Codicillen van

voor die datum die zo’n benoeming bevatten, blijven van

kracht.

Conservatoir beslag

De maatregel die een schuldeiser kan nemen om zijn rechten te beschermen. Wil de eigenaar zijn onroerend goed waarop beslag ligt vervreemden, dan zal hij aan de beslaglegger moeten vragen onder welke voorwaarden hij bereid is het beslag op te heffen.

Derdenhypotheek

Men verleent het recht van hypotheek tot zekerheid voor de voldoening van een schuld, die een ander aan de hypotheeknemer (veelal de bank) heeft.

Descendent

Bloedverwant in de rechte, dalende lijn

(kinderen, kleinkinderen, achterkleinkinderen).

Eenmanszaak

Onderneming, gedreven door één natuurlijk persoon

(die overigens wel personeel kan hebben).

Erfbelasting

De belasting die geheven wordt over de waarde van hetgeen men krachtens erfrecht verkrijgt van iemand, die ten tijde van zijn overlijden binnen het Rijk woonde (of geacht werd te wonen).

Erfdienstbaarheid

Een last waarmee een onroerende zaak (het lijdend of dienend erf) is bezwaard ten behoeve van een andere onroerende zaak, bijvoorbeeld een eigenaar van een huis kan het recht hebben om over het erf van de buren te komen van en te gaan naar de openbare weg.

Erfgenaam

Iemand die krachtens de wet of testament een

nalatenschap of een bepaald percentage daarvan

(na aftrek van de legaten) verkrijgt.

Erfpachtscanon

De (periodieke) betaling die de erfpachter ingevolge de erfpachtsvoorwaarden verplicht kan zijn aan de bloot-eigenaar te betalen.

Erfpachtsrecht

Het recht dat de erfpachter de bevoegdheid geeft de onroerende zaak van een ander te gebruiken.

Erfstelling

De benoeming tot erfgenaam van de gehele nalatenschap of een bepaald gedeelte (breuk) daarvan, zoals 1/3e gedeelte of 1/5e gedeelte. Verkrijgt men bepaalde zaken uit een nalatenschap, dan is er sprake van een legaat.

Estateplanning

Het regelen van vermogensoverdracht aan volgende

generaties door middel van de juridisch en fiscaal

meest gunstige constructies.

Executeur

Degene die door erflater bij testament is belast met de

afwikkeling van de nalatenschap.

Executiewaarde

Waarde bij gedwongen verkoop.

Finaal verrekenbeding

Clausule in huwelijksvoorwaarden of partnerschaps-

voorwaarden op grond waarvan bij het eindigen van

de relatie tussen de partners een afrekening plaats

vindt, bijv. alsof tussen hen algehele gemeenschap

van goederen heeft bestaan.

Geplaatst kapitaal

Het gedeelte van het maatschappelijk kapitaal dat in

handen is van aandeelhouders.

Geregistreerd partnerschap

Een relatievorm die sterk lijkt op het huwelijk. Een verschil is de rechtspositie van de kinderen. Tussen de vrouwelijke partner en haar kind bestaan van rechtswege familierechtelijke betrekkingen. Tussen de mannelijke partner en het kind ontstaan die betrekkingen door erkenning van het kind. Is het kind niet door de man erkend, dan is het geen erfgenaam van de man.

Gestort kapitaal

Het kapitaal dat door degenen bij wie aandelen zijn

geplaatst voor die aandelen is betaald of anderszins is

ingebracht in de vennootschap.

Grosse

Een in executoriale vorm uitgegeven afschrift van een notariële akte. Hiermee kan men beslag leggen. Men herkent de grosse aan de woorden die boven dit afschrift staan: In Naam der Koningin.

Handelingsbekwamen

Personen die bevoegd zijn rechtshandelingen te verrichten (de handelingsbekwaamheid is gelegen in de persoon zelf).

Handtekening legaliseren

Zie legalisatie handtekening.

Hoofdelijke aansprakelijkheid

Als twee of meer personen een schuld aangaan als “hoofdelijke schuldenaren”, kan de schuldeiser ieder voor het geheel aanspreken.

Huurbeding

Een in de hypotheekakte voorkomend beding dat de hypotheekgever beperkingen oplegt met betrekking tot de verhuur van het onderpand.

Huwelijks- voorwaarden

Regeling van de vermogensrechtelijke gevolgen van het huwelijk.

Hypotheek

Een beperkt recht op een registergoed, (onroerend goed, schip of luchtvaartuig), strekkende om de voldoening van een geldsom daarop bij voorrang te verhalen.

Hypotheekgever

Ook wel onderzetter genoemd, degene die het recht verleent, meestal de eigenaar.

Hypotheeknemer

Degene te wiens behoeve het hypotheekrecht wordt gevestigd, de schuldeiser.

Ingebrekestelling

Schriftelijke kennisgeving (meestal bij aangetekende brief of deurwaardersexploit) dat men zijn verplichtingen niet heeft nagekomen, en waarbij alsnog een laatste termijn wordt gegeven om daaraan te voldoen.

Jurisprudentie

Rechterlijke uitspraken, die een leidraad kunnen zijn bij de beoordeling van soortgelijke gevallen.

Kadaster

Overheidsinstelling, waar onder meer openbare registers worden bijgehouden, waarin o.a. notariële akten van transport (= levering) en hypotheek worden ingeschreven. Bij het kadaster kan men nagaan wie eigenaar van een onroerend goed is en welke hypotheken en beslagen daarop rusten.

Koopakte

Zie voorlopige koop akte.

Koopcontract

Zie voorlopige koopakte.

Kosten koper

De overdrachtsbelasting, kosten akte van transport

(= eigendomsoverdracht) en de daarop betrekking

hebbende kadasterkosten en b.t.w. komen voor

rekening van de koper.

Koude uitsluiting

Huwelijksvoorwaarden die inhouden dat tussen de

partners geen enkele gemeenschap van goederen

bestaat; in deze huwelijksvoorwaarden komt geen

verrekenbeding voor.

Ook partnerschapsvoorwaarden kunnen een

koude uitsluiting inhouden.

Krediethypotheek

Strekt tot zekerheid van door de schuldeiser te verstrekken kredieten. De schuld blijkt niet uit de akte.

Kwalitatieve verplichting

Een verplichting waarmee een onroerende zaak is belast.

Kwijting

Verklaring dat aan een verplichting is voldaan.

Legaat

Verkrijging uit een nalatenschap van bepaalde zaken of een bepaald geldbedrag.

Legalisatie van een handtekening

Onder een door u in het bijzijn van de notaris te tekenen

document plaatst de notaris de verklaring, dat het stuk

inderdaad door u is getekend.

Legataris

Degene die uit een nalatenschap bepaalde zaken of een bepaald geldbedrag verkrijgt.

Legitieme portie

Minimum deel dat bepaalde, door de wet tot een nalatenschap geroepen bloedverwanten niet ontnomen kan worden.

Legitimaris

Het kind, kleinkind of achterkleinkind dat door de wet tot een nalatenschap wordt geroepen; het heeft – ook al is het onterfd – recht op een minimum.

Levenstestament

Notariële akte, waarin men regelingen treft voor het

geval men tijdens zijn leven niet (meer) in staat is

zijn belangen waar te nemen.

Levering

Eigendomsoverdracht.

Maatschappelijk kapitaal

Het kapitaal dat het maximumbedrag aangeeft waarvoor

aandelen kunnen worden geplaatst.

Mediation

Bemiddeling in (dreigende) conflictsituaties.

Mediator

Bemiddelaar in (dreigende) conflictsituaties.

Mentor

Iemand die door de kantonrechter is benoemd om de persoonlijke (niet-financiële) belangen te behartigen van een meerderjarige die daartoe niet zelf in staat is (beslissingen m.b.t. verzorging en behandeling bijvoorbeeld).

Minuut

Oorspronkelijke notariële akte.

n.v.

Rechtspersoonlijkheid bezittende vennootschap met een

in aandelen verdeeld maatschappelijk kapitaal.

Nationale hypotheekgarantie

Borgtocht, verleend door Stichting Waarborgfonds

Eigen Woningen aan hypotheekhouders voor

bepaalde door hen verstrekte hypothecaire

leningen.

Natuurlijk persoon

Een mens; (ieder mens is drager van rechten en plichten).

Natuurlijke verbintenis

Een verbintenis waarvan de nakoming niet kan worden

afgedwongen (bijv. een vordering wegens weddenschap).

Onterven

Uitsluiten als erfgenaam.

Openbare verkoop

Voor het publiek toegankelijke verkoping; veiling.

Opstalrecht

Het recht om gebouwen, werken of beplantingen in eigendom te hebben op, in of boven grond, die eigendom is van een ander.

Optierecht

Eerste recht (van koop).

Ouderlijk vruchtgenot

Wettelijke regeling ingevolge welke ouders recht hebben op de opbrengsten van het vermogen van hun minderjarige kinderen.

Ouderlijke boedelverdeling

Testament, waarbij een echtgenoot zijn gehele vermogen aan de andere echtgenoot toedeelt, terwijl de kinderen een vordering op de langstlevende echtgenoot verkrijgen (deze regeling werd gemaakt tot 2003).

Overdrachts- belasting

Belasting die geheven wordt op de overdracht van onroerende goederen.

Pandrecht

Een beperkt recht op een roerend goed/vordering, strekkende om de voldoening van een geldsom daarop bij voorrang te verhalen.

Parate executie

De bevoegdheid van hypotheeknemer en pandhouder om tot verkoop van het onderpand over te gaan ingeval van wanprestatie van de schuldenaar.

Partnerschaps- voorwaarden

Regeling van de vermogensrechtelijke gevolgen van het geregistreerd partnerschap.

Passeren

Het bekrachtigen door de notaris van door hem opgemaakte akten.

Periodiek verrekenbeding

Clausule in huwelijksvoorwaarden (of partnerschaps-

voorwaarden) op grond waarvan de partners

verplicht zijn hetgeen van hun gezamenlijk inkomen

niet is besteed aan het huishouden of niet

anderszins aan beiden ten goede is gekomen,

periodiek te verdelen.

Plaatsvervulling

Het optreden als erfgenaam in plaats van degene, die eigenlijk tot de nalatenschap geroepen is, indien deze niet kan, wil of mag erven (bijvoorbeeld door overlijden).

Rechtshandeling

Een handeling die rechtsgevolg beoogt.

Rechtspersoon

Een zelfstandige drager van rechten en verplichtingen, niet zijnde een mens.

Registergoed

Een goed, dat geleverd (= overgedragen) wordt door de inschrijving van een bepaald stuk in de openbare registers. Onroerend goed wordt geleverd door de inschrijving van het afschrift van de notariële akte van transport in de openbare registers ten hypotheekkantore (kadaster). Men wordt dus door het ondertekenen van de notariële akte nog geen eigenaar.

Reglement van splitsing

Zie splitsingsreglement.

Reservefonds

Een fonds van de Vereniging van Eigenaren van een gebouw dat in appartementsrechten gesplitst is, waaruit de gemeenschappelijke uitgaven worden voldaan.

Samenlevings- contract

Zie samenlevingsovereenkomst.

Samenlevings- overeenkomst

Overeenkomst die de afspraken aangaande het overeenkomst samenwonen bevat van mensen, die niet met elkaar gehuwd zijn en tussen wie geen geregistreerd partnerschap bestaat.

Scheiding van tafel en bed

Een scheiding waardoor het huwelijk niet ontbonden

wordt; de wettelijke algehele gemeenschap van

goederen wordt wel ontbonden.

servituut

Ander woord voor erfdienstbaarheid: een last waarmee een onroerende zaak is bezwaard ten behoeve van een andere onroerende zaak

Splitsing in appartementsrechten

Juridische constructie die het mogelijk maakt appartements-mede-eigendom in een gebouw, inclusief het rechten gebruiksrecht van een bepaald gedeelte daarvan, te vervreemden; een appartementsrecht is een registergoed.

Splitsingsreglement

De regels die gelden tussen de eigenaren van een

gebouw dat in appartementsrechten is gesplitst.

Staat van aanbrengsten

Een aan de akte van huwelijksvoorwaarden

(partnerschapsvoorwaarden) te hechten lijst,

waarop de bezittingen en schulden van ieder

der partners zijn vermeld.

Stamrecht b.v.

Een besloten vennootschap waarin een stamrecht,

(een recht op een periodieke uitkering), wordt onder-

gebracht.

Statuten

Regels die van kracht zijn voor de leden van de

organen van rechtspersonen.

Stichting

Een rechtspersoon die geen leden kent en die beoogt met behulp van een daartoe bestemd vermogen een bepaald

doel te verwezenlijken.

Stichting Administratiekantoor

Een stichting waarin aandelen in een n.v. of b.v. worden ondergebracht tegen uitgifte van certificaten van aandeel.

Successieaangifte

Aangifte voor de erfbelasting, in te dienen door

verkrijgers krachtens erfrecht binnen 8 maanden na

het overlijden.

Testamentair bewind

Men kan in zijn testament een bewindvoerder benoemen over nagelaten goederen, en daarbij tevens de bevoegdheden/verplichtingen van de bewindvoerder vaststellen.

Testamentaire erfgenamen

Bij testament benoemde erfgenamen.

Testateur

Degene die zijn testament maakt.

Transport

Eigendomsoverdracht, levering.

Transportakte

Zie akte van transport.

Uitsluitings- clausule

Een bepaling die voorkomt dat een schenking, een legaat of een erfdeel in een gemeenschap van goederen valt.

Veiling

Openbare verkoping.

Verbintenis

Een rechtsband tussen personen, krachtens welke de

één gerechtigd is en de ander verplicht is, tot een geven,

een doen of een niet-doen.

Verblijvingsbeding

Beding krachtens hetwelk een gemeenschappelijk

goed aan een deelgenoot zal verblijven (toebehoren)

indien bepaalde omstandigheden zich voordoen.

Vereniging

Een rechtspersoon die leden kent en gericht is op

een bepaald doel.

Vereniging van eigenaren

Een vereniging waarvan alle appartementseigenaren

van rechtswege (= automatisch) lid zijn.

Verklaring van erfrecht

Notariële akte waarin wordt verklaard wie erfgenaam

zijn en wie bevoegd is over de bestanddelen van een

bepaalde nalatenschap te beschikken.

Verklaring van executele

Notariële akte waarin wordt verklaard wie in een

bepaalde nalatenschap executeur is en wat zijn

bevoegdheden zijn.

Vervreemden

Overdragen aan een ander.

Verwerpen

Het niet-aanvaarden van een nalatenschap.

Wilt u een nalatenschap verwerpen, dan moet u

zo spoedig mogelijk na het overlijden bij de notaris

een verklaring tekenen. Met die verklaring wordt namens u de nalatenschap bij de rechtbank verworpen. Gedraag

u in de tussentijd nooit als erfgenaam.

Volmacht (beperkt)

De bevoegdheid om iemand te vertegenwoordigen bij een

bepaalde rechtshandeling.

Voogdij

De zorg voor de persoon van een niet onder ouderlijk

gezag staande minderjarige, het beheer over zijn

vermogen en de vertegenwoordiging van de minderjarige

bij burgerlijke handelingen.

Voorkeursrecht

Eerste recht (van koop).

Voorlopige koopakte

Schriftelijke overeenkomst, waarbij de ene partij

zich verbindt het gekochte (in eigendom) te zullen

overdragen, en waarbij de andere partij zich verbindt

de overeengekomen koopprijs te betalen.

De toevoeging van het woord “voorlopige” is overbodig

en leidt alleen tot verwarring. Het wil slechts

zeggen dat de overdracht op een latere datum

zal plaatsvinden ( tenzij er een beroep kan worden

gedaan op een ontbindende voorwaarde).

Vrij op naam

De verkoper betaalt de overdrachtsbelasting (of als

het een nieuwbouwproject betreft de omzetbelasting),

de notariskosten, kadasterkosten en daarover

verschuldigde b.t.w.

Vruchtgebruik

Het recht om de goederen van een ander te gebruiken en

daarvan de vruchten te genieten.

Wetelijke verdeling

De verdeling die de wet maakt van de nalatenschap van

een (niet van tafel en bed gescheiden) echtgenoot/

geregistreerde partner.

Daarbij verkrijgt de langstlevende partner het gehele

vermogen; de kinderen verkrijgen een vordering op die

partner.

Wettelijke erfgenamen

De erfgenamen die door de wet worden aangewezen (zij erven als men geen testament maakt).

Zekerheidstelling

Het – tot zekerheid voor de nakoming van zijn

verplichtingen – verlenen van een pand- en/of

hypotheekrecht.